کرمان – صنایع بزرگ اقتصادی و معادن گسترده در استان کرمان در حالی فعال هستند که در زمینه تولید انرژی تجدید پذیر زیر بار مسئولیت نمی روند.
خبرگزاری مهر- گروه استان ها: استان کرمان با برخورداری از ذخایر معدنی غنی و صنایع بزرگ، در زمره ثروتمندترین استانهای کشور محسوب میشود، اما این ثروت در عمل به توسعه پایدار و رفاه عمومی استان گره نخورده است.
یکی از آشکارترین نمونههای این ناکارآمدی، عدم سرمایهگذاری صنایع بزرگ و معادن در حوزه تولید انرژی خورشیدی است؛ صنایعی که سالانه سهم قابل توجهی از برق شبکه سراسری را مصرف میکنند و در عوض، نه تنها در تولید انرژی پاک سرمایهگذاری نمیکنند، بلکه آلودگی و فشار بر زیرساختهای انرژی استان را نیز به همراه میآورند.
استان کرمان با داشتن بیش از ۳۰۰ روز آفتابی در سال، یکی از مستعدترین مناطق کشور برای بهرهگیری از انرژی خورشیدی است و بررسیها نشان میدهد که حتی کمبازدهترین نقاط این استان از نظر پتانسیل خورشیدی، وضعیت قابل قبولی دارند.
این مزیت بینظیر طبیعی، در شرایطی که کشور با ناترازی برق مواجه است، میتوانست به یک فرصت راهبردی تبدیل شود، اما صنایع بزرگ و معادن استان کرمان که بیشترین مصرفکننده برق هستند، همچنان ترجیح میدهند از برق یارانهای شبکه استفاده کنند تا اینکه در تولید انرژی پاک سرمایهگذاری نمایند.
در مقابل دائما در رسانه شاهد این هستیم که مسئولان اجرایی استان کرمان در حال چانه زنی برای همیاری این صنایع برای توسعه این استان هستند، در حالی که در برخی از استان ها مانند اصفهان توسعه استان برپایه عوارض صنایع فعال در استان شکل گرفته است.
صنایع بزرگ معدنی و صنعتی استان کرمان، از جمله شرکتهای فعال در حوزه مس، فولاد و سنگ آهن، سالانه سودهای هنگفتی از استخراج و فرآوری مواد معدنی استان به دست میآورند.
در حالی که استان کرمان با مشکلات متعددی از جمله بیکاری، کمبود زیرساختهای درمانی و آموزشی و تخریب محیط زیست دستوپنجه نرم میکند، معادن و صنایع بزرگ، به جای سرمایهگذاری در زیرساختهای انرژی استان، عملاً به مصرفکننده صرف برق تبدیل شدهاند و هیچ ارزش افزودهای برای منطقه ایجاد نمیکنند.
صنایع از روند اجرایی تعهدات خود عقب هستند
این در حالی است که بر اساس مصوبات قانونی و تعهدات اعلامشده، صنایع بزرگ موظف شدهاند بخشی از انرژی مورد نیاز خود را از طریق منابع تجدیدپذیر تأمین کنند.
در بسیاری از استانها، صنایع بزرگ با احداث نیروگاههای خورشیدی اختصاصی، نه تنها نیاز خود را تأمین میکنند، بلکه برق مازاد را نیز به شبکه سراسری میفروشند؛ اما در کرمان، این تعهدات عمدتاً روی کاغذ مانده و عملاً هیچ اقدام مؤثری از سوی این صنایع در راستای تولید انرژی خورشیدی مشاهده نمیشود و عملا این شرکت ها به مصرف کننده انرژی پاکی که دولت تولید می کند نیز تبدیل شده اند و نتیجه این رویکرد، تشدید ناترازی برق در استان کرمان است.
در تابستانهای گرم، خاموشیهای مکرر به بخش کشاورزی، به ویژه باغات پسته و نخلستانها، خساراتی وارد میآورد و چاههای کشاورزی که برای آبیاری درختان به برق نیاز دارند، در ساعات اوج مصرف از مدار خارج میشوند و همین موضوع، خسارتهای جبرانناپذیری به تولیدکنندگان بخش کشاورزی تحمیل میکند.
از سوی دیگر، آلودگی ناشی از فعالیت این صنایع، به یکی از معضلات جدی استان کرمان تبدیل شده است.
استخراج و فرآوری مواد معدنی، همراه با انتشار گرد و غبار و گازهای گلخانهای، کیفیت هوا و سلامت عمومی را تحت تأثیر قرار داده است و صنایعی که سالانه میلیاردها تومان سود میبرند، باید در قبال استفاده از مواهب استان کرمان پاسخگو باشند و در زمینه تولید برق خورشیدی سرمایه گذاری کنند.
مسئولان استانی بارها بر لزوم مشارکت صنایع در تولید انرژی خورشیدی تأکید کردهاند، اما این تأکیدات تاکنون به نتیجه عملی نرسیده است.
در حالی که استان کرمان در صدور مجوز نیروگاههای خورشیدی رتبه نخست کشور را دارد، سهم صنایع بزرگ از این مجوزها ناچیز است و این تناقض نشان میدهد که مشکل اصلی، نه کمبود مجوز یا نبود پتانسیل، بلکه نبود اراده و مسئولیتپذیری در میان صنایع بزرگ استان است.
اجرای تعهدات صنایع و معادن با جدیدت پیگیری می شود
معاون هماهنگی امور عمرانی استاندار کرمان در گفتگو با خبرنگار مهر بیان کرد: سیاست جدی استان کرمان توسعه انرژی خورشیدی در بخش های مختلف است و هم اقدامات خوبی در این زمینه صورت گرفته است.
علیاصغر ذاکریهرندی، افزود: ما در ابتدای سال تعهد دادیم که تا پایان سال ۶۸۰ مگاوات انرژی خورشیدی در استان کرمان ایجاد کنیم.
وی ادامه داد: هم اکنون ظرفیت نیروگاهی ما ۲۱۰ مگاوات است که با افتتاح طرح جدیدی که به زودی وارد مدار تولید می شود ۱۳۲ مگاوات به این میزان افزوده می شود و تا کنون ۳۴۲ مگاوات تولید برق در استان محقق شده است.
وی با اشاره به شرایط خاص استان کرمان برای استفاده از انرژی تجدید پذیر از نوع انرژی خورشیدی گفت: در این زمینه استان کرمان در کشور پیشرو است.
وی گفت: باید بخش های مختلف به خصوص معادن و صنایع بزرگی که در استان وجود دارند در این زمینه حداقل برای تامین نیاز خود برنامه ریزی کنند.
ذاکری هرندی، ادامه داد: تا کنون بخش های مختلف به خصوص بخش خصوصی در این راستا با برنامه های ما هماهنگ بوده و اقدامات قابل توجهی انجام شده است و دولت نیز در استان کرمان تمام توان خود را برای تهسیل گری و رفع موانع انجام داده است.
وی با گلایه از صنایع و معادن گفت: متاسفانه در این بخش طبق برنامه پیش نرفته اند و انتظار داریم شاهد گام های موثر صنایع استان کرمان در راستای احداث نیروگاه های برق باشیم.
معاون استاندار کرمان گفت: این قابل قبول نیست که ما در برخی از بخش ها هنوز تعهدات اولیه را هم انجام نداده باشیم.
وی از پیگیری جدی تعهدات صنایع استان در زمینه انرژی خورشیدی خبر داد و گفت: انتظار داریم با همکاری و همدلی در راستای توسعه استان کرمان حرکت کرده و با بالفعل کردن ظرفیت های استان زمینه پیشرفت را فراهم کنیم.
صنایع باید در زمینه تولید انرژی تجدید پذیر سرمایه گذاری کنند
نماینده مردم کرمان و راور در مجلس شورای اسلامی هم در گفتگو با خبرنگار مهر، ضمن تشریح راهکارهای رفع ناترازی برق، بر لزوم استفاده حداکثری از ظرفیتهای استان کرمان در حوزه انرژی خورشیدی تأکید کرد.
مجید دوستعلی، با اشاره به پتانسیل بینظیر استان کرمان در این حوزه، خواستار ورود جدی صنایع بزرگ به عرصه تولید انرژی پاک شد و گفت: بدون مشارکت این صنایع، بحران ناترازی برق حل نخواهد شد.
وی در پاسخ به این پرسش که چه راهکاری برای عبور از این بحران وجود دارد، با تأکید بر لزوم استفاده از همه ظرفیتهای موجود، تصریح کرد: یکی از مؤثرترین راهکارها، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر و خورشیدی است
وی با اشاره به اینکه استان کرمان با بیش از سیصد روز آفتابی در سال، یکی از مستعدترین مناطق کشور برای بهرهگیری از این انرژی است، افزود: متأسفانه تاکنون از این ظرفیت عظیم به درستی استفاده نشده است.
دوستعلی، با تأکید بر اینکه صنایع بزرگ باید در زمینه تولید انرژی تجدید پذیر ورود جدی داشته باشند گفت: در این زمینه انجام تعهدات برنامه ریزی شده مطالبه جدی مردم است.
نماینده کرمان در مجلس، در بخش دیگری از این گفتگو به موانع پیش روی توسعه انرژی خورشیدی در استان اشاره کرد و با بیان اینکه استان کرمان در زمینه انرژی خورشیدی به دنبال انجام کار ویژهای است، از هدفگذاری تولید بخش قابل توجهی از نیاز استان خبر داد.
دوستعلی، تأکید کرد: تحقق این هدف نیازمند همکاری همهجانبه دستگاههای اجرایی، سرمایهگذاران و صنایع بزرگ است و بدون این هماهنگی، وعدهها روی کاغذ باقی خواهد ماند.
باید گفت آنچه امروز بیش از هر چیز ضرورت دارد، الزام قانونی صنایع بزرگ به سرمایهگذاری در تولید انرژی خورشیدی به میزان مصرف خود است.
توسعه پایدار استان کرمان تنها زمانی محقق میشود که صنایع بزرگ، سهم واقعی خود را در تولید انرژی پاک و جبران آلودگیهای ناشی از فعالیت خود ایفا کنند.